BRBF ile ekonomik projelendirme

Karşılaştırmalı araştırmalar (örneğin; Star Seismic araştırması; Dasse araştırması)ve şimdiye değin gerçekleştirilmiş olan projeler BRBF sisteminin avantajlarını ortaya koyar niteliktedir. BRBF sistemi aşağıda yer alan özelliklerinden ötürü genel anlamda kullanılmakta bulunan diğer sönümleyici sistemlerden; özellikle de ekonomik olması bakımından büyük ölçüde avantajlıdır:

  • Olağanüstü esneklik ve enerji sönümleme,
  • düşük sismik yükler (yüksek davranış katsayısı ve kendi titreşimine göre, genellikle de uzun periyodlar sonucunda elde edilen sonuçlar)
  • kolayca kontrol edilebilen yapısal davranışlar,
  • daha küçük boyutlu yapı elemanları (kolonlar, kirişler),
  • daha küçük boyutlu ve daha basit bağlantılar,
  • binanızın kullanım alanını büyütebilir; böylece de taşınmazınızın piyasa değerini arttırabilirsiniz,
  • çekme yüklerindeki büyük düşüş nedeniyle daha az temel hafriyatı,
  • zamandan da tasarruf sağlayan basit ve süratli uygulama,
  • depreme ilişkin güçlendirmelerde kolay uygulanabilirlik özelliği,
  • deprem sonrası kontrol kolaylığı ve sistemi oluşturan elemanların gerekli durumlarda değiştirilebilmesi.

Star Seismic Europe’un karşılaştırmalı incelemesi, 3 ve 7 katlı iki yapı kompleksiyle ilgili olarak esnek ölçümleme yöntemi (R=1.5), sönümlemeli, merkez destekli çerçeve ile BRB sisteminden (R=7) yararlanmak suretiyle gerçekleştirilen karşılaştırmayı içermektedir.

earthquake cost savings

Star Seismic BRBF sistemi elemanlarının geleneksel R= 1.5 ve R=4 çözümlerine oranla maliyetleri

earthquake cost savings

Geleneksel ve Star Seismic BRBF güçlendirme sistemiyle donatılmış binalardaki yatay yük taşıyıcı sistemlerinin maliyetleri

Maliyet araştırması sonuçlarına göre orta derecede sönümleme özelliğine sahip (R=4) sistemine oranla 30 AVRO/m2’lik bir tasarruf sağlanmaktadır. Düşük esneme düzeyine sahip R=1.5 sistemiyle karşılaştırıldığında ise 3 ve 7 katlı iki bina örneğinde, sırasıyla 86 AVRO/m2 ile 95 AVRO/m2’lik tasarruf miktarları elde edilebilmekte olup bu farklar statik projesi hazırlayan bürolar için oldukça önemli bir avantaj anlamına gelmektedir.

Göz atılması gereken bir diğer örnek olarak da Dasse’nin Özel Merkezi Destekli Çerçeve (R=6, Special Concentrically Braced Frame, SCBF) ile BRB (R=8) tipi güçlendirme sistemini karşılaştırdığı çalışmasını içeren araştırma yazısı ele alınabilir. Söz konusu araştırmada sistemin tasarruf sağladığı belli başlı alanlar sıralanmaktadır. Araştırmada ayrıca BRB sisteminin uygulanması sonucunda yatay yük taşıyıcı sistem maliyetinin %34 oranında azaldığı da kayda geçmiştir.

PROHITECH’e göre BRBF sistemleri olağanüstü ekonomik sistemlerdir

Avrupa Birliği tarafından finanse edilen ve 12 ülkenin katılımıyla gerçekleştirilen 4 yaşındaki araştırma projesi “PROHITECH WP5, Yeni Maddeler ve Teknikler”’in sonuç özeti bölümünde şu satırlara yer verilmiştir:

“Deprem açısından son derece iyi bir davranış sergilemeleri ve depremle açığa çıkan enerjinin emilimi sayesinde temel yapı elemanlarının hasar görmesinin önlenmesi dışında BRBF sistemleri olağanüstü ekonomik sistemlerdir.” “Çelik çerçeveyi meydana getiren elemanların ağırlığı, binanın tümüne yansıtılmak suretiyle, kolayca %5-10 oranında azaltılabilmekte ve bu oran inşaat sanayinde önemli bir tasarruf anlamına gelmektedir.”

Yapının sonradan güçlendirilmesi sırasında gerçekleştirilen tasarruf

Yapıların sonradan güçlendirilmeleri sırasında körüklü ve kaynaklı yapıya sahip Star Seismic Europe Burkulması Önlenmiş Çaprazları (BRB) mevcut kiriş, kolon ve bağlantı levhalarına sorunsuz bir biçimde uygulanabilmesi ve tüm bu işlemlerin yapının kullanımında herhangi bir engel oluşturmaksızın gerçekleşmesi de önemli bir avantaj olarak nitelendirilmektedir.

retrofit savings

Mühendisler mevcut bağlantılardan yararlanmak suretiyle eski tip güçlendirici desteklerinin yerine Star Seismic BRB elemanlarını monte ederek çerçevelerde değişikliğe gitmeksizin yapının sismik taşıyıcı kapasitesini arttırmışlardır.

İnşaat maaliyetlerinde sağlanan tasarruflar

Star Seismic Europe BRBF sistemlerine yüksek davranış katsayısı (R=6-8) uygulanabilmekte ve bu sayede binalar daha düşük taşıma düzeylerinde projelendirilebilmektedirler. Yapı elemanlarının ve bağlantı levhalarının boyutlarındaki küçülme sayesinde ise inşaat malzemeleri ve işgücünden tasarruf sağlayabilmekteyiz.

frame-building-savings

California Lottery Merkezi’nin projelendirilmesinde Star Seismic BRB sistemi seçilmiş ve bu seçim de sonucunda da yapıda daha az destek ile daha az inşaat malzemesi, daha küçük profilli kiriş ve kolonlar kullanılmıştır.

frame-building-savings

Star Seismic BRB elemanlarının uygulanması sayesinde Plum Point’in inşaatlarında daha küçük boyutlu bağlantıların kullanılabilmesi mümkün olmuş ayrıca kazık sayısında indirime gidilerek keza temel giderlerinde de önemli oranda tasarruf elde edilmesi sağlanmıştır.

Bağlantılardan sağlanan tasarruf

Star Seismic’in kendine özgü zıvana sistemi sayesinde bağlantı levhalarının güçlendirilmesine gerek kalmamaktadır. Plastik esneme güçlendirme desteğinin iç kısmında gerçekleştiğinden Star Seismic BRB’nin bağlantı boyutları alt düzeylerde kalmaktadır.

postquake-savings

Star Seismic BRB sistemlerinin uygulanmasıyla Ritz Carlton Hotel’inin inşaatında çapraz sayısı aşağıya çekilerek bir yandan bağlantı sayısını %50’den fazla oranda düşürürken diğer yandan da bağlantı ve ek kısımlarında yararlanılan malzemelerin sayısında da azalma olmuş ve böylece tam 1.2 milyon dolar tasarruf sağlanmıştır.

postquake-savings

Star Seismic’in şimdiye kadar uyguladığı en yüksek kapasiteli, test edilmiş Burkulması Önlenmiş Çelik Çapraz olan 9800kN’lik BRB çelik levha destekli güçlendirici elemanı bir panel yanında, sağlamlığın arttırılması amacıyla uygulanmıştır. Star Seismic tarafından projelendirilen BRB sistemi sayesinde etkin bir güç dağılımı gerçekleştirilmek suretiyle yanal yönlü oynamalarda azalma gerçekleşmesi sağlanmıştır.

Deprem sonrasında tasarruf

Yapılan testler Star Seismic BRB sistemlerinin birbirini izleyen birden fazla depreme, kayda değer hasarlara maruz kalmaksızın dayanabildiğini kanıtlamaktadır. Bununla birlikte BRB güçlendiricilerinin değiştirilmesi, basınca karşı dayanıklı çerçeveler veya dışarıdan sağlamlaştırılmış çerçevelerin kolon, kiriş veya bağlantı elemanlarının değiştirilmesine oranla daha ekonomik ve kolay yoldan çözümlenebilecek nitelikte bir sorundur.

postquake-savings

Olası bir deprem sırasında ve sonrasında insanların hayatta kalmalarını sağlamak amacıyla San Francisco’nun UCSF Sağlık Merkezi projesi kapsamında 300’den fazla sayıda Star Seismic BRB güçlendirici desteğinin kullanılmasına karar verilmiştir.

postquake-savings postquake-savings

Yinelenen yük bindirme evreleri boyunca esnekliklerini yitirmeyen Burkulması Önlenmiş Çelik Çapraz uzun süreli depremler için de idealdir. ABD Hava Kuvvetlerinin F-22 hangarlarının yapımında da olağanüstü maddi değere sahip uçakların korunması amacıyla yine Star Seismic BRB sistemlerinden yararlanılmıştır. BRB’nin diyagonal olarak da uygulanabilen bir sistem olması sayesinde inşaatlarda maliyet açısından önemli ölçüde tasarruf sağlanabilmektedir.

share_1 share_2 share_3 print